عصر حاضر، عصر دانش و اطلاعات نام دارد، این عصر کلیه جوامع بشرى را به طور  عام و مراکز آموزشی را به طور خاص در موقعیت و شرایطی قرار داده که استمرار حیات خود را مستلزم استفاده از فناوری ها، ابزارها، شيوه ها و رویکردهای نوين ميداند . در عصر حاضر به یاری فناوری اطلاعات و ارتباطات می توان یادگیری را تسهیل کرد و امکان ساختن دانش را برای عده بیشتری از افراد جامعه فراهم آورد.اینترنت به طور روزافزون به عنوان رسانه ای قدرتمند، جهانی، تعاملی و انعطاف پذیر برای به اشتراک گذاری اطلاعات مطرح شد، اینترنت محیط یادگیری باز، پویا و منعطف با قابلیت های بی شمار برای آموزش و یادگیری فراهم می کند، فناوری های اینترنت فرصتی را برای ایجاد تجربیات یادگیری جدید برای فراگیران فراهم می کنند که در گذشته امکان پذیر نبود.اینترنت این امکان را به وجود آورده است که با روش های متفاوت در انواع سنتی و بدون نیاز به شرکت در کلاس های حضوری، آموزش های علمی و تخصصی را به مرحله اجرا درآورد ، ظهور شبکه های ارتباطی گسترده از قبیل اینترنت، در کنار ابزار و امکانات آموزشی پیشرفته باعث تحول روش های آموزشی شده و این امکان را فراهم کرده است که بتوان طیف وسیعی از علاقه مندان به فراگیری را در نقاط مختلف و از فواصل دور و نزدیک تحت پوشش شبکه آموزشی درآورد.

 

 

فناوری های اطلاعات و ارتباطات با فراهم کردن امکان دستیابی به پايگاه دانش  بشری در هر زمان و مکان، بدون  محدوديت ها و قید و بند های زمانی ومكانى افق تازه ای را در دنیای آموزش ایجاد کرده است.فناوری های ارتباطات الکترونیکی با قالب های رسانه ای گوناگون متن، تصویری و صوتی و توانایی آنها برای بسط تعامل در مرزهای زمان و مکان، ساختار آموزش و یادگیری را تغيیر می دهند. انتظار می رود که با به کار بستن فناوری های جديد در آموزش كيفيت آموزش و یادگیری بهبود یابد. و این دیدگاه به نیاز های یادگیری الکترونيكى  پاسخ دهد. با وجود رشد سریع فناوری های دیجیتال و اینترنت، وب، تبدیل به یك رسانه  قدرتمند، جهانی، تعاملی، پویا، اقتصادی و دموکراتیک برای یادگیری و تدریس از راه دور شده است. در واقع اینترنت فرصتی را برای توسعه آموزش متمرکز بر فراگیر که پاسخی سریع به درخواست یادگیری است، ایجاد کرده است. فعالیت های یادگیری آنلاین دارای نام های بی شماری است که از جمله آنها می توان به موارد زیر اشاره نمود: یادگیری الکترونیکی، یادگیری مبتنی بر وب، آموزش الکترونیکی، آموزش مبتنی بر وب، آموزش حرفه ای مبتنی بر وب، یادگیری توزیع شده، یادگیری توزیع شده پیشرفته، یادگیری ازراه دور ، یادگیری آنلاین، یادگیری همراه ، یادگیری خارج از

محل ، یادگیری A (یادگیری در هر زمان، هر مکان و هر جا).

 یادگیری الکترونیکی یکی از پدیده های دنیای مدرن است که در عصر اطلاعات و  جامعه مبتنی بر دانش پا به عرصه وجود گذاشته است و در تاریخچه کوتاه مدت خود از سرعت گسترش قابل ملاحظه ای برخوردار بوده است. یادگیری الکترونیکی زائیده چرخه تحولات سریع و رو به گسترش تکنولوژی های نوین به مفهوم واقعی آن است چرا که تکنولوژی قبل از ظهور بعد سخت افزاری، نمود نرم افزاری دارد. متخصصان به کارگیری یادگیری الکترونیکی را در نظام های آموزشی، منجر به افزایش فرصت های یادگیری، سهولت دسترسی به منابع آموزشی، تسریع دسترسی به اطلاعات، تثبیت نقش هدایت گری برای اساتید و اعضاء هیأت علمی، راهنمایی مداوم معلم برای یادگیرنده و دسترسی مادام العمر به اطلاعات می دانند. رویکرد یادگیری الکترونیکی به همراه خود پارادایم جدیدی را نوید می دهد. در این پارادایم، انتقال دانش از طریق معلم و کتاب با تأکید بر حافظه، تکرار و پاداش (نمره قبولی) جای خود را به ساختن دانش از طریق یادگیری عمقی (تحلیل، ترکیب، ارزشیابی و ...) می دهد. در رویکرد یادگیری الکترونیکی، یادگیرنده در هسته اصلی فرایند یاددهی- یادگیری قرار دارد و با سه منبع پشتیبانی سر و کار دارد: ۱) محتوای دیجیتالی، ۲) تعامل با سایر یادگیرندگان و ۳) تعامل با مدرس

 توانایی اصلی یادگیری الکترونیکی فراتر از دسترسی آن به اطلاعات است و اساس أن توانایی های ارتباطی و تعاملی آن است. هدف از یادگیری الکترونیکی، ترکیب تنوع و انسجام در محیط یادگیری پویایی است که از نظر فکری نیز چالش برانگیز باشد. سطح این تعامل فراتر از انتقال یک طرفه محتوا است و گستره تفکر ما را با توجه به ارتباطات میان افراد مشارکت کننده در فرایند آموزشی بسط میدهد. قدرت یادگیری الکترونیکی در تغییر ساختار و قابلیت آن برای افزودن ارزش، بر مبنای دسترسی به اطلاعات نیست. آنچه مورد نیاز است و یادگیری الکترونیکی آن را ارائه می کند، شیوه های بهتر برای پردازش، دریافت معنی و خلق مجدد اطلاعات است. شیوه های انفعالی کنونی آموزش عالی برای انتقال اطلاعات، با توانایی های تعاملی و برساخت گرایانه یادگیری الکترونیکی در تضاد هستند. با این که یادگیری الکترونیکی می تواند از فعالیتهای فعلی مانند سخنرانی، پشتیبانی کند و حتی اندکی آنها را بهبود بخشد، اثر واقعی آن شتاب بخشیدن به استفاده از رویکردهای جدید برای شناسایی و درک تواناییهای تعاملی یادگیری الکترونیکی است. برخی از ویژگی های یادگیری الکترونیکی عبارتند از: تعاملی بودن، اعتبار، کنترل فراگیر، راحتی، متکی به خود بودن، سهولت در استفاده، پشتیبانی آنلاین، امنیت دوره، هزینه مناسب، یادگیری همکارانه، محیط رسمی و غیررسمی، چندگانگی تخصص، ارزیابی آنلاین، جستجوی آنلاین، قابلیت دسترسی جهانی، تعامل بین فرهنگی، عدم تبعیض و غیره. این ویژگی ها یادگیری الکترونیکی را قادر می سازد تا جوابگوی نیازها برای یادگیری در یک جامعه مدرن باشد و باعث تقاضای زیادی از جانب مؤسسات آموزش عالی باشد. در حقیقت یادگیری الکترونیکی الگویی از یک آموزش و پرورش مدرن است.

 

تعاریف یادگیری الکترونیکی

 در تعریف یادگیری الکترونیکی باید بر این نکته تأکید شود که یادگیری الکترونیکی بیش از کاربرد فناوری در یادگیری است. هر چند این فناوری نوپدید است، اما یادگیری الکترونیکی رویکردی نو در فرایند یاددهی- یادگیری عرضه می کند. در این رویکرد مدرس نسبت به نقش خود بازاندیشی نموده و به عنوان راهنما، یادگیرنده را نسبت به یادگیری مسئولیت پذیر می نماید و او را در دستیابی به عملکرد مطلوب یادگیری هدایت می کند. سپس با ارزیابی مستمر، لحظات یادگیری او را نمایان کرده، تا ترغیب شود و در جهت برداشتن گام های بعدی، یا خودانگیختگی، فرایند یادگیری را دنبال کند. تاکنون تعاریف مختلفی از یادگیری الکترونیکی ارائه شده است. در ادامه به برخی از این تعاریف اشاره شده است: استفاده از فناوری اطلاعات را برای مدیریت، طراحی، ارائه، انتخاب، تبادل، هدایت و راهبری، پشتیبانی و توسعه یادگیری، یادگیری الکترونیکی گویند. یادگیری الکترونیکی را استفاده نظام مند از فناوری اطلاعات و ارتباطات در تدریس و یادگیری گویند. یادگیری الکترونیکی به آن نوع یادگیری اطلاق می گردد که در محیط شبکه و اینترنت و در ساختاری رسمی به وقوع می پیوندد و مجموعه ای از تکنولوژی های چند رسانه ای در ایجاد آن به کار میروند.

 

از نظر هورتون، یادگیری الکترونیکی عبارت است از کاربرد فناوری های اطلاعات رایانه ای برای خلق تجربه یادگیری.

استفاده از فناوری های ارتباطاتی و اطلاعاتی جهت انتقال اطلاعات آموزشی را یادگیری الکترونیکی يا آموزش آنلاین گویند. به عبارت دیگر یادگیری الکترونیکی یک نظام تحت وب است که اطلاعات و دانش را در دسترس کاربران يا دانشجویان بدون توجه به محدودیت های فیزیکی و زمانی قرار می دهد . اصطلاح E - learning که در آن E به معنی الکترونیکی و نشان دهنده یادگیری از طریق فناوری های الکترونیکی قابل دسترسی است. بنابراین یادگیری الکترونیکی شامل انواع فعالیت های یادگیری و تدریس است که به وسیله فناوری پشتیبانی می شود. یادگیری الکترونیکی، رویکردی تازه در ارائه محیط یادگیری مجهز، تعاملی و یادگیرنده محور است که در زمان و مکان با به کار گیری منابع و مشخصه های فناوری های مختلف دیجیتالی و همسو با شکل های دیگر محیطهای آموزشی برای ایجاد نظامی آزاد، منعطف و توزیع شده در آموزش استفاده می شود. یادگیری الکترونیکی شیوه ای از یادگیری است که در آن یادگیرنده از اینترنت برای دستیابی به مواد یادگیری و برقراری تعامل با محتوا، مربی و سایر یادگیرندگان به منظور ساخت معانی فردی، رشد تجارب یادگیری و کسب حمایت و پشتیبانی در خلال فرایند یادگیری بهره می گیرد. یادگیری الکترونیکی را می توان رویکردی مبتکرانه برای ارائه محیط یادگیری با طراحی مناسب، تعاملی و متمرکز بر فراگیر، در هر زمان و مکان در نظر گرفت. به طوری که این امکان را با استفاده از منابع و ویژگیهای فناوری های مختلف دیجیتال و نیز سایر اشكال ابزارهای یادگیری که برای محیط یادگیری باز و توزیع شده مناسب است، فراهم می کند. به عقیده کراس که خیلی ها وی را به عنوان مخترع واژه یادگیری الکترونیکی میدانند، یادگیری الکترونیکی دارای نشانه های زیر است:

 - یادگیری الکترونیکی به کمک اینترنت صورت می گیرد.

- یادگیری الکترونیکی با جدیدترین اطلاعات همراه است.

- یادگیری الکترونیکی می تواند مجموعه ای متنوع از روش های آموزشی را در برداشته باشد (نظیر کلاس های مجازی، همکاری دیجیتالی، شبیه سازی و ...)

- یادگیری الکترونیکی مبتنی بر تلاش و کوشش خود فراگیر بوده و او با بهره گیری از تکنولوژی جدید متناسب با توانایی های خود به هدف های یادگیری نائل می شود.

- یادگیری الکترونیکی قابلیت انجام فرایندهای اداری و مدیریتی از قبیل ثبت نام پرداخت شهریه، نظارت بر فعالیت های دانشجو، تدریس و نظارت و اجرای ارزشیابی را از راه دور فراهم می سازد.

به طور کلی می توان گفت یادگیری الکترونیکی نظامی است که ترکیبی از سه حوزه آموزش، فناوری اطلاعات و مدیریت سازمانی را به کار می گیرد. در حوزه آموزش مسائلی از قبیل روش تربیتی، طراحی آموزشی، نیاز سنجی، سبک های یادگیری و غيره مطرح می شوند که بدون توجه به آنها نمی توان به موفقیت پروژه یادگیری الکترونیکی امیدوار بود. با توجه به این که بستر ارائه آموزشها در این شیوه آموزشی فناوری اطلاعات است، مواردی مانند طراحی واسط کاربری، نرم افزارهای تولید و ارائه محتوای الکترونیکی، پهنای باند، سخت افزارهای مورد نیاز و غیره نیز توجه ویژه ای را می طلبند. در مورد حوزه سوم نیز می توان گفت مانند هر پروژه دیگری، الکترونیکی نیز نیازمند افرادی است که دارای علم و هنر مدیریت بوده و بر فرایند های آن تسلط داشته باشند .

 

 

نسل های فناوری آموزش از راه دور

 

 یکی از وظایت مهم دانش پژوهان و محققان در آموزش از راه دور، همانند دیگر رشته ها، ایجاد الگوهای مفهومی و دسته بندی هایی است که امکان فهم بهتر دنیایی که در آن زندگی کرده ایم و آن را ایجاد نموده ایم، فراهم می نماید. دسته بندی فناوری های آموزش از راه دور در قالب نسل های مختلف، که مبنای آن ابزارهای فناورانه پشتیبانی کننده از هر یک از این نسل ها است، مرسوم بوده است. گریسون (۱۹۸۵) و نیپر (۱۹۸۹) گفته اند که این گونه نظام های دسته بندی "نسلی" به ما در فهم و تشریح اجزاء گوناگون نظامی خاص در موقعیت زمانی مفروض کمک می کنند.

 

نسل اول

اولین نسل در آموزش از راه دور با ویژگی های یک الگوی صنعتی یا سازمانی با نام فوردیست شناخته می شود که در ضمن آن با افزایش تولید، قیمت ها کاهش یافت، که این امر نتیجه تقسیم بندی نیروی کار با شیوه تیلور ، کنترل های مدیریتی بدون انعطاف و روش های پاسخگویی مرتبط است. این الگوی تولید انبوه به نظام های آموزش از راه دور امکان داد تا دوره های درسی و برنامه هایی با کیفیت بالا ایجاد کنند که بتوان آن را به صورت مقرون به صرفه به هزاران دانشجو ارائه کرد. یکی از ویژگی های اقتصادی اصلی این نظامها افزایش هزینه های تولیدی اولیه و کاهش هم زمان هزینه های متغییر به صورت سرانه هزینه برای هر دانشجو بود. فناوری که بیشتری پیوند را با این نسل دارد، کتاب درسی چاپ شده و راهنمای درسی همراه آن است نظام های نسل اول بر مبنای نظریات رفتارگرایانه پاسخگویی، مشاهده پذیری و تقسیم مفاهیم پیچیده به اجزاء کوچکتر و قابل فهم تر پایه ریزی شده است یکی از ویژگیهای مشخص کننده فناوری نسل اول بیشینه کردن آزادی و استقلال دانشجویان است. دانشجویان مجبور نیستند تا تاریخ معینی منتظر شروع درس باشند و نیز ملزم نیستند بر مبنای روند زمانی خاصی که با توجه به حد معین و مورد انتظار و زمان و تلاش گروه دانشجویان مشخص می شود، کار کنند. دانشجویان به صورت منفرد فعالیت های یادگیری خود را تکمیل نموده و با سرعتی که خود مشخص می کنند، به آزمون ها می پردازند. نظام های نسل اول آموزش از راه دور با عنوان مطالعه مستقل شناخته می شوند. بدین معنی که دانشجویان به صورت مستقل، و نه به عنوان اعضاء یک گروه کار می کنند. با این حال مدافعان این نظامها به این نکته اشاره نموده اند که دانشجویانی که تحت این نظام تحصیل می کنند به دلیل انفصال از راهنمایی استاد، فراگیرندگان مستقل نیستند. تعامل استاد و دانشجو اوایل از طریق نامه که غیر همزمان است، استمرار داشت، اما در نظام های نوین نسل اول معمولا از ایمیل و تلفن استفاده می شود. علاوه بر این نظام های نسل اول می توانند به سرعت به قالب های متناسب با وب تبدیل شوند و غالبا از آنها در محیط یادگیری الکترونیکی استفاده می شود. با این حال تنها تعویض کاغذ با صفحه نمایش و ارسال پستی با اینترنت محیط کار آمد یادگیری الکترونیکی ایجاد نمی کند.

 

نسل دوم

نسل دوم در عصری رشد یافت که با پذیرش فزاینده نظریه یادگیری شناختی و ظهور فناوری های جدیدتر در عرصه رسانه عمومی شناخته می شود. این نسل ویژگى تأكيد بر مطالعه مستقل را با محدودیت زمانی و مکانی اندک، حفظ کرده بود. تولیدات عظیم و غالبا پرهزینه رسانه ای به دانشجویان اجازه می داد تا به صورت مجازی از آزمایشگاه و کارگاه دیدن کنند یا به همراه صدا/ تصویر استاد خود، در کلاس حضور یابیشل بیتس (۱۹۹۵) بیان می کند که فناوری نسل دوم از تعامل بیشتر میان دانشجویان و مؤسسات ارائه دهنده برنامه درسی پشتیبانی می کرد. مکمل جدید نسل دوم آموزش از راه دور تلاش برای ارائه برنامه های آموزشی تعاملی به کمک رایانه به دانشجویان با استفاده از رایانه های شبکه شده یا مستقل است که در آن نرم افزار درسی از طریق سی دی یا دیسکهای دی وی دی انتقال می یاید استفاده از ابزارهای پیشرفته نسل دوم مانند آموزش به کمک رایانه با استفاده از شبيه سازی ها، تمرین ها و فعالیتهای چندرسانه ای و راهنماهایی که تنظیم سر سرعت یادگیری در آنها به عهده دانشجو است، در شبکه افزایش یافته است. این برنامه ها که غالبا برای اجرا بر روی دستگاه رایانه دانشجو نوشته می شوند، معمول کمک های بسیار مؤثری به برنامه یادگیری الکترونیکی می نمایند. با این حال هزینه چنین توسعه ای بالاست و مهارت های مورد نیاز برای تولید این اسیاب های آموزشی معمولا فراتر از سطح مهارت اساتید عادی است.

نسل سوم

 نسل سوم دارای این مزیت است که هر دو نوع تعامل انسانی همزمان و غیر همزمان را که توسط گستره ای از فناوری های ارتباط از راه دور، به ویژه کنفرانس های صوتی تصویری و رایانه ای فراهم می شود، در بر می گیرد. نظام نسل سوم آموزش از راه دور نظریه های یادگیری بر ساخت گرایانه را پذیرفت تا دانشجویان فرصت هایی برای توليد و باز تولید معرفت، چه به صورت منفرد و چه به صورت اعضاء گروه های بازشری داشته باشند.

 

 

نسل چهارم

لازون و مور (۱۹۸۹) و تیلور (۲۰۰۰) بیان کرده اند که نسل چهارمی ظهور کرده که سه ویژگی اصلی شبکه را با هم آمیخته است: بازیابی محتوای با حجم زیاد، توانایی تعاملی ارتباط از طریق رایانه و قدرت پردازش توزیع شده محلی از طریق برنامه ریزی رایانه ای که بیشتر به زبان واجا صورت می گیرد. علی رغم آن که تواناییهای نسل چهارم در بسیاری از برنامه ریزی های آموزش از راه دور، به طور کامل به کار گرفته نشده است، تیلور (۲۰۰۱) از نسل پنجمی نام برده که آن را به عنوان الگوی یادگیری هوشمند و انعطاف پذیر معرفی می نماید. تیلور به نسل قبلی دسترسی به منابع مبتنی بر وب و ارتباطات همزمان به غیر همزمان، مبتنی بر منابع دسترس پذیر وب، کلید کارکردهای هوشمند را اضافه نمود که به معنای پاسخ خودکار به سؤالات مکررا پرسیده شده و دسترسی تلفیقی از طریق دروازه ها به منابع و خدمات دانشگاهی است. با به کار گیری مدیریت مبتنی بر وب، یادداشت های دانشجویان، کتابخانه مبتنی بر وب و دیگر نظام های مدیریتی و پشتیبانی کننده از دانشجو، این نسل پنجم، ارائه کننده نظامی تلفیقی از اجزاء مدیریتی، پشتیبانی و آموزشی است. با بهره گیری از دسترسی فراگیرنده به هر یک از مؤلفه های این نظام های حساس از طریق مجموعه عادی ابزارهای مبتنی بر وب انتظار می رود که نسل پنجم توانایی های سازمانی و خدماتی مؤسساتی که قابلیت نظم بخشیدن به تخصص های مدیریتی و فنی را دارند، را به وضوح افزایش دهد و زمینه پشتیبانی لازم برای دستیابی به این حد بالا از تلفیق را فراهم سازد.

در کنار مزیت مدیریتی، از نسل پنجم انتظار توسعه سریع نوآوری آموزشی را نیز داریم. باید شرایط استفاده از اساتید و دانشجویانی که از نظر درجه هوشمندی متفاوتند و امکان جستجو، راهبری و بهره برداری پرثمر از شبکه معنایی را فراهم می کنند، وجود داشته باشد. به طور مختصر می توان گفت که نسل پنجم هوش مصنوعی را به وب می افزاید. یا آن گونه که برنزلی می گوید مفهوم معناشناختی در وب ایجاد می کند، به گونه ای که وب می تواند هم از سوی انسان ها و هم از سوی عوامل غیر انسانی راهبری و پردازش شود .

مزایای یادگیری الکترونیکی

- امکان دسترسی فراگیر به منابع آموزشی به صورت 7/24 (۷روز هفته و ۲۴ ساعته)

- کاهش زمان و هزینه رفت و آمد برای دانش آموزان، دانشجویان و فراگیران آموزشی

- گسترش آموزش برای همه با هزینه بسیار کمتر

- سهولت دسترسی به منابع متعدد و مختلف آموزشی

- افزایش انگیزه های آموزشی فراگیران، ارتقاء سطح یادگیری، خودکار بودن دانشجویان و پرورش همه جانبه استعدادهای آنها

-حل مسأله ی نابرابری و ایجاد عدالت آموزشی از طریق برخورداری از اساتید و برنامه های درسی استاندارد

- علاقه و انگیزه فزونتر به تحقیق

- امکان ارائه مطالب در محیط چند رسانه ای (صوت، تصویر، نقاشی متحرک و ...)

- عدم وجود محدودیت زمانی و مکانی برای دریافت این آموزش

- استفاده کار آمد از منابع و جلوگیری از دوباره کاری در تهیه موضوعات

- منطبق بودن آموزش و یادگیری با خواست و نیاز دانشجو

- وجود بازخورد تکوینی در مورد پیشرفت دانشجو

 

محدودیت های یادگیری الکترونیکی

- هزینه های اولیه نسبتا بالا

- محدودیت آشنایی همگان اعم از دانشجویان در بهره برداری و دسترسی به رایانه و خدمات جانبی آن

- محروم ماندن فراگیران در بهره مندی از روابط اخلاقی و تربیتی بین اساتید و

دانشجویان

 - وجود مشکلات کیفی در رابطه با تأمین مواد آموزشی

- اصلاح و روز آمد کردن دوره ها

- نیاز به دانشجویانی با انگیزه بالا و دارای توانایی خود هدایتی و مسئولیت پذیر

- وابستگی بیش از حد به تکنولوژی

- فقدان ارتباط چهره به چهره که البته با پیشرفت تکنولوژی این عیب تا حد زیادی بر طرف شده است.

- محرومیت از ارتباطات جمعی: که این موضوع با گسترش کاربرد ویدئو کنفرانس ها و آموزشهای جمعی و روش های آموزش گروهی مبتنی بر وب تا حد زیادی برطرف شده است

 

طبقه بندی یادگیری الکترونیکی

دسته بندی های متفاوتی را برای یادگیری الکترونیکی ارائه کرده اند. از دیدگاه کاربردی نظام های یادگیری الکترونیکی به ۴ دسته زیر تقسیم میشوند:

 ۱) آموزش مبتنی بر شبکه: این نوع از آموزش برای مسائل و موضوعات کاملا ساخت یافته مناسب است. به عبارت دیگر برای موضوعاتی که دارای پاسخی روشن و راه حل مشخص و دقیق است به کار می رود. فناوری های مختلف صوت، تصویر، متن و نقاشی متحرک ابزارهای این نوع از آموزش الکترونیکی هستند.

۲) سیستم های الکترونیکی پشتیبانی از عملکرد: هنگام کار با سیستم های مختلف برای کاربران مشکلاتی پیش می آید. به منظور رفع این مشکلات می توان از این سیستمها که به نوعی کاربر را آموزش می دهند، استفاده کرد. این قبیل سیستم ها دسترسی به اطلاعات جامع در لحظه نیاز را برای کاربران فراهم می کنند. اطلاعاتی که این سیستمها در اختیار کاربران قرار می دهند، شامل اطلاعاتی است که به نحوی بر بهبود کیفیت نیروی انسانی اثر می گذارد و به منظور ارتقاء کارایی پرسنل به کار می روند. تفاوت مهم این گونه سیستمها با سیستم های مبتنی بر وب در این است که این روش، آموزش را به اندازه دلخواه و در لحظه نیاز ارائه می دهد

 

 

 

۳) کلاسهای مجازی همزمان: آموزش الکترونیکی همزمان از یک الگوی آموزشی استفاده می کند که در آن یک کلاس درس، دوره، سخنرانی با جلساتی با استفاده از اینترنت برگزار می شوند. این نوع از آموزش الکترونیکی به این دلیل همزمان نامیده میشود که در آن بایستی تمام شرکت کنندگان به طور همزمان حاضر باشند. چندین بسته نرم افزاری خاص برای این منظور وجود دارد که امکان گفتگوی برخط را فراهم آورده و وایت بردهای الکترونیکی و ... در اختیار کاربر قرار می دهند. این بسته های نرم افزاری، ابزارهای مشارکت" نامیده میشوند. جالب توجه است که برخی از این بسته های نرم افزاری امکان ذخیره سازی مطالب ارائه شده جهت استفاده در آینده را فراهم می آورند. بدین نحو این نوع از آموزشها در دسته غیرهمزمان قرار می گیرند. سیستم همزمان شامل چند روش می شود که عبارتند از:

 الف) کنفرانس ویدئویی دوطرفه (استاد و فراگیر همدیگر را می بینند و می توانند با یکدیگر گفتگو کنند)

ب) کنفرانس صوتی دوطرفه (استفاده از صوت به همراه تصاویر جانبی)

ج) روش دیداری شنیداری (ترکیبی از دو روش قبل است)

 

۴) کلاس های مجازی غیرهمزمان: آموزش الکترونیکی غیر همزمان نسخه تحت وب آموزش های مبتنی بر کامپیوتر می باشند که عمدتا از طریق CD-ROM با شبکه محلی سازمان ارائه می شوند. عموما محتوای آموزشی از یک سرور تحت وب ارائه و در هنگام صدور تقاضا به کامپیوتر یادگیرنده، ارسال می شوند. معمولا دوره های آموزشی به صورت تمام وقت (۲۴ساعته) و طی ۷ روز هفته  در دسترس یادگیرنده بوده و در چارچوب اجازه نامه های مناسب و مربوطه، از تمام کامپیوترهایی که به اینترنت یا اینترانت سازمان متصل هستند، قابل دسترسی می باشند. محتوای آموزشی می تواند ترکیبی از متن، تصاویر ثابت، تصاویر متحرک، صوت یا فیلم باشد. محتوای آموزشی خوب، تعاملی بوده و به نوعی در آنها ارزشیابی نیز صورت می گیرد. عموما محتوای آموزش توسط یک سیستم مدیریت آموزش ، مدیریت و پایش می شود، چنین سیستم هایی، امکان دسترسی به دوره ها را از طریق یک منوی شخصی برای یادگیرندگان فراهم آورده و میزان پیشرفت یادگیرنده در آن دوره ها را بررسی ثبت و قابل ردیابی می کنند، بخش عمده استانداردهایی که تا به حال در این زمینه تدوین شده اند به آموزش الکترونیکی غیرهمزمان مربوط هستند .

روش های مورد استفاده در این شیوه عبارتند از:

 الف) استفاده از ضبط ویدئویی

 ب) استفاده از سی دی های آموزشی

 ج) استفاده از پخش شبکه

 

اهداف یادگیری الکترونیکی

به کار گیری یادگیری الکترونیکی در ایران ۶ هدف عمده زیر را تأمین می کند که هر یک به نوعی از آموزش تأثیر پذیرفته اند. این اهداف عبارتند از:

 ۱) اهداف آموزشی :

-کمک به توانمندسازی افراد برای یادگیری مستقل

- کمک به پرورش خلاقیت های یادگیرندگان از طریق خودآموزی و خود پژوهشی

- ایجاد زمینه مساعد برای چرخه دانش در جامعه که امروزه از تولید دانش مهمت

می باشد.

- ایجاد زمینه مساعد برای گذار از آموزش معلم محور به آموزش یادگیرنده محور

- پاسخ به تقاضای آموزش در کشور به ویژه آموزش عالی

 

۲) اهداف فرهنگی:

 - فراهم کردن زمینه های تبادل آزاد فرهنگی و رشد فرهنگی در میان اقشار

مختلف

 - ایجاد زمینه های مناسب برای زایش فرهنگی که ضامن بقاء فرهنگی کشور است.

 

۳) اهداف پژوهشی:

 - ایجاد روحیه تحقیق در افراد با ترغیب آنان به اقدام پژوهی

- فراهم کردن زمینه های مناسب برای تحقیق در دنیای کار و اشتغال و کمک به

کارآفرینی و خوداشتغالی

 

 ۴) اهداف اجتماعی:

- کمک به استقرار عدالت اجتماعی از طریق اشاعه دانش به عنوان پایه اصلی عدالت اجتماعی

- کمک به تحقق عملی جامعه یادگیرنده

- کاهش تنش داوطلبان ورود به دانشگاه ها با پذیرش آنها حق دانستن برای

همه" و ایجاد بستری برای توسعه پایدار

 

 ۵) اهداف اقتصادی:

-کمک به تأمین نیروی انسانی ماهر جامعه

- کمک به کاهش هزینه ها از طرق تحقیق و استفاده از اینترنت و اینترانت

- کمک به تغییر و بهبود الگوی مصرف در سطح جامعه با افزایش دانش ملی

 - با توجه به اصل "سهم ملتها از ثروت جهانی ضریبی از دانایی آنهاست"

کمک به افزایش سهم کشور از ثروت جهانی

۶) اهداف عملی:

-ایجاد زمینه های مناسب برای شکستن مرزهای دانش

 - ایجاد زمینه های مشارکت اقشار مختلف جامعه در تولید دانش

 - تولید دانش ضروری برای تصمیم گیری عقلانی

 - تولید دانش برای مدیران

 

 

 

مؤلفه های نظام یادگیری الکترونیکی

  ١)طراحی آموزشی:

 - تئوری های آموزشی و یادگیری

 - تکنیک ها و استراتژی های آموزشی

 

۲) مؤلفه چند رسانه ای:

- متن و گرافیک

 - جریان صوتی و ویدئویی

- لینکها مثلا لینک های ابرمتن، لینک های ابررسانه، لینک های سه بعدی، نقشه های

تصویری و ...

 

۳) ابزار اینترنت:

- ابزار ارتباطی

- ابزار وب (بلاگ، Wiki، شبکه های اجتماعی، نشانه گذاری های اجتماعی و ... )

- ابزار دسترسی راه دور

 - ابزار هدایت اینترنت

- ابزارهای جستجو

 - سایر ابزار

 

۴) کامپیوترها و وسیله های ذخیره سازی:

- پلتفرم های کامپیوتری دارای واسط گرافیکی کاربر (GUI) بر پایه سیستم های عاملی مانند  Linux، Macintosh ، Windows ، Unix  و یا سیستم عامل های مبتنی بر غير GUI مانند DOS ابزار متحرک مانند ابزار قابل حمل دستی، دستیار دیجیتال شخصی که دارای سیستم عامل Palm هستند، ویندوزهای کامپیوتر جیبی و سایر پلتفرم ها

- هارد درایو ،DVDsCD Ronas و …

 

۵) فراهم کنندگان خدمات ارتباطات:

-مودم ها

 - شماره گیری (مثلا خط تلفن استاندارد، ISDN و غیره) و خدمات اختصاتی مانند

DSI ، ۵۶ Kbps مودم کابلی دیجیتال، خطوط E1 و T1 - فناوری مبایل (متحرک)

به طور مثال بی سیم متصل، LAN بی سی WAN ۔ سیم، PAN بی سیم با شبکه محلی شخصی

- فراهم کنندگان خدمات برنامه های کاربردی، فراهری کنندگان خدمات Gateway، فراهم کنندگان خدمات اینترنت، خدمات برنامه های کاربردی، فراهم کنندگان خدمات میزبانی و ...

ء) برنامه های مدیریت/ تأليف، نرم افزار برنامه ریزی منابع بنگاه و استانداردها

 - زبانهای برنامه نویسیRSS , XML , VRHL , Hypertext Markup Language – HTML یک قالب مبتنی بر متن است، نوعی از ,WML gidoi CSS, XHTML, XSL, XML، Java و ...

- پلتفرم مجازی دنیای سه بعدی

 - سیستم مدیریت یادگیری و سیستم مدیریت محتوای یادگیری

 - مبدل کننده ها و ویرایشگرهای HTML و ..

- سیستم ها و ابزارهای تأليف

- برنامه های کاربردی سازمانی با نرم افزار برنامه ریزی منابع بنگاه که در آن راه حل های یادگیری الکترونیکی گنجانده شده است.

- استانداردهای قابلیت تطابق، در دسترس بودن و قابلیت استفاده مجددص ۷) سرور و برنامه های کاربردی مرتبط:

 - سرورهای HTTP نرم افزار HTTPS و ...

- زبانهای برنامه نویسی سمت سرور ,CGI , PHP ,Cold Fution ASP , JSP راهی برای تعامل با http یا وب سرورها. CGI چنین مواردی از جمله نقشه های تصویری و فرم های پر کردنی را برای اجرا آماده می کند.

 - WAP درخواست کدگذاری شده باینری را به درخواست http تبدیل می کند و آن را به وب سرور می فرستد


لذت یادگیری را با ما سهیم باشید

اگر شما آن دسته از افرادی هستید که یادگیری و آموزش رو مخصوص کلاس های درس آموزشگاهی و دانشگاهی می دونید و با سیستم آموزش سنتی تربیت شده اید، اگر که بخواهید دانش و مهارت خودتون رو همیشه به روز نگه دارید تا چند سال دیگه از کلاس های آموزشگاهی و دانشگاهی استفاده می کنید؟!

آیا دنبال یادگیری مهارت هایی که دوست داشتید رفته اید؟!

آیا  لذت آموختن و یاد دادن به دیگران را تجربه کرده اید؟!

آیا تجربه های کاری و مهارتی خودتون رو به دیگران منتقل نموده اید؟

تا به حال چقدر برای آموزش خود هزینه کرده اید؟

چقدر از زمان خودتون رو تو ترافیک برای رسیدن به کلاس هدر داده اید؟! زمانی که میتونه در کنار فضای گرم خانواده سپری بشه،

 زمانی که میتونه صرف لذت نگاه به لبخند پدر و مادر تون بشه،

زمانی که میتونه صرف بازی با کودک تون بشه،

زمانی که میتونه صرف همسر تان بشه

و

هزاران زمان دیگه که به راحت ترین شیوه های ممکن تلف می شوند

میدونید اگر بتونید در کاهش آلودگی محیط زیست مان کوچک ترین قدمی بر داریم، اثرات بی نظیرآن به زندگی هامون بر می گرده و در کمترین حالت آن شما با خیال آسوده و با وجدانی راحت سر بر بالین میذارید چون شما کمترین سهم از آلودگی محیط زیست رو داشته اید، پس آسوده بخوابید.

شمایی که به فکر توسعه مهارت های فردی و شغلی خودتون هستید، می دونید که همه ی نیاز هاتون رو تو کلاس ها آموزش نخواهند داد

میدونید که بعد از کلاس ارتباطات بین افراد کلاس و اساتید کم رنگ شده و به مرور زمان محو می شود

میدونید که اگر سوالی براتون پیش بیاد حتما باید منتظر جلسه بعد بشینید تا این سوال رو از استاد تون بپرسید و چه بسیار سوالاتی که تو این فاصل فراموش می شوند

میدونید که کلیه نکات فقط و فقط سر کلاس گفته میشن و اگر شما بخواهید مطلبی که چند ماه پیش اون رو آموختید، یاد آوری نمایید، دیگر کلاسی و استادی وجود ندارد که براتون توضیح بده

اگر بخواهید مهارت خاصی رو یاد بگیرید باید صبر کنید تا تاریخ شروع کلاس و اگر کلاس به حد نصاب برسه اون مطلب رو یاد بگیرید

و

چه بسیار انگیزه های که میون هیاهوی زندگی مون کم رنگ تر شدند

و هزار و یک مشکل دیگه که آه و ناله یه تعداد دانشجو رو بلند کرد و به فکر ایجاد مکانی برای یادگیری و یاد دادن به دیگران افتادند.

شبکه یادگیری که اعضای  آن گروهی از متخصصان و نخبه های مهارتی مانند شما هستند، آموزش بخش جدا نشدنی از زندگی و اهداف شونه

یاد میدند، یاد میگیرند، سوال میپرسند، جواب میدند، آزمون میدند، تو رویداد ها شرکت می کنند و ... همه و همه با هدف توسعه مهارت های فردی و شغلی

تو این شبکه دوره هایی از برترین، متخصص ترین و مجرب ترین اساتید در حوزه هایی که با یک جستجوی ساده در وبسایت می تونید تنوع گسترده ای از دوره ها رو مشاهده نمایید برای شما تدارک دیده شده

مهم نیست چه مهارتی دارید و یا به دنبال چه مهارتی هستید، تنها کافیست ثبت نام کنید تا از دوره های متنوع و به روز مطلع بشید

همچنین دوره های تخصصی خارجی رو نیازی نیست خریداری و بر روی هارد دیسک های خود ذخیره نمایید، این دوره ها به صورت رایگان برای شما مهیا شده تا هر جا که نیاز داشتید به آنها دسترسی داشته باشید، دوره های به روزبا بهترین اساتید برای پیشرفت فردی شما

 

 

  بالای صفحه